Thiết Kế Bệnh Viện: Tiêu Chuẩn, Quy Trình Và Chi Phí Thực Hiện
Thiết kế bệnh viện là một lĩnh vực đặc thù, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa kiến trúc, nội thất, kỹ thuật và yêu cầu vận hành y tế. Khác với công trình thương mại thông thường, bệnh viện cần được tổ chức khoa học để bảo đảm an toàn cho người bệnh, thuận tiện cho nhân viên và phù hợp với phạm vi chuyên môn dự kiến.
Một phương án thiết kế bệnh viện hiệu quả không chỉ tạo nên không gian hiện đại, chuyên nghiệp mà còn phải giải quyết đồng thời bài toán phân khu, phân luồng, kiểm soát nhiễm khuẩn, phòng cháy chữa cháy và hệ thống kỹ thuật. Vì vậy, chủ đầu tư cần nghiên cứu kỹ tiêu chuẩn, chi phí và quy trình thực hiện trước khi triển khai dự án.
Vì sao cần tính toán thiết kế ngay từ đầu?
Sai sót trong thiết kế bệnh viện thường kéo theo chi phí sửa chữa lớn do các khu vực liên kết chặt chẽ với hệ thống kỹ thuật. Việc di chuyển phòng mổ, khu xét nghiệm hay khu chẩn đoán hình ảnh không đơn giản như thay đổi một phòng làm việc thông thường.
Theo Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15 và Nghị định số 96/2023/NĐ-CP, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải đáp ứng các điều kiện tương ứng về cơ sở vật chất, thiết bị, nhân sự và phạm vi hoạt động.

Xem thêm: Các dự án, thiết kế phòng khám thẩm mỹ do Royal Palace thực hiện
Những tiêu chuẩn thiết kế bệnh viện mà chủ cơ sở cần quan tâm
Không có một phương án áp dụng giống nhau cho mọi bệnh viện. Các tiêu chuẩn và quy chuẩn cần được xác định theo loại công trình, quy mô, số tầng, số giường bệnh và chuyên khoa dự kiến hoạt động.
Phân khu chức năng khoa học
Bệnh viện thường được chia thành các nhóm khu vực chính:
- Khu tiếp đón và đăng ký khám;
- Khu khám ngoại trú;
- Khu cấp cứu;
- Khu xét nghiệm;
- Khu chẩn đoán hình ảnh;
- Khu phẫu thuật và hồi sức;
- Khu điều trị nội trú;
- Khu dược và kho vật tư;
- Khu hành chính;
- Khu kỹ thuật và hậu cần.
Các khu vực phải được liên kết hợp lý, tránh để người bệnh di chuyển vòng vèo hoặc đi xuyên qua những khu vực hạn chế.


Phân luồng và kiểm soát nhiễm khuẩn
Một nguyên tắc quan trọng trong thiết kế bệnh viện là hạn chế giao cắt giữa:
- Luồng người bệnh và người nhà;
- Luồng nhân viên y tế;
- Luồng cấp cứu;
- Luồng thuốc và vật tư;
- Luồng đồ sạch;
- Luồng đồ bẩn;
- Luồng chất thải y tế;
- Luồng vận chuyển thi hài.
Đặc biệt, khu phẫu thuật, hồi sức, tiệt khuẩn và xử lý chất thải cần được tính toán kỹ để duy trì quy trình vận hành an toàn.
Hệ thống kỹ thuật chuyên dụng
Bên cạnh điện, nước và điều hòa thông thường, bệnh viện có thể cần hệ thống khí y tế, gọi y tá, điện dự phòng, kiểm soát ra vào, lọc không khí, xử lý nước thải và thiết bị chuyên ngành.
Nếu hệ thống kỹ thuật không được tính cùng mặt bằng công năng, quá trình thi công bệnh viện dễ phát sinh xung đột giữa đường ống, trần kỹ thuật và thiết bị y tế.

An toàn phòng cháy chữa cháy
Công trình cần tuân thủ quy định về thoát nạn, ngăn cháy, vật liệu, hệ thống báo cháy và chữa cháy. Nội dung này phải được nghiên cứu ngay từ phương án kiến trúc, không nên chờ đến khi hoàn thiện nội thất mới bổ sung.
Quy định về an toàn cháy cho nhà và công trình được thể hiện tại QCVN 06:2022/BXD và Sửa đổi 1:2023 QCVN 06:2022/BXD. Thông tin từ Cổng Chính sách Chính phủ
Nguyên tắc tổ chức không gian bệnh viện
Một phương án thiết kế bệnh viện chuyên nghiệp cần cân bằng giữa công năng y tế và trải nghiệm của người sử dụng.
Khu tiếp đón nên dễ nhận biết, có biển chỉ dẫn rõ ràng và đủ không gian chờ. Khu khám cần bảo đảm riêng tư, thuận tiện tiếp cận các phòng xét nghiệm và chẩn đoán. Khu nội trú nên giảm tiếng ồn, có ánh sáng phù hợp và hỗ trợ nhân viên quan sát người bệnh.
Vật liệu nội thất cần có bề mặt dễ làm sạch, độ bền cao và phù hợp với từng khu vực. Màu sắc không nên quá lạnh hoặc gây cảm giác căng thẳng. Việc kết hợp ánh sáng tự nhiên, cây xanh và hình ảnh nhận diện có thể giúp không gian y tế trở nên gần gũi hơn.
Chủ đầu tư có thể tham khảo các mẫu thiết kế bệnh viện đẹp để lựa chọn phong cách phù hợp với định vị thương hiệu và nhóm khách hàng mục tiêu.

Chi phí thiết kế bệnh viện phụ thuộc vào yếu tố nào?
Chi phí không thể xác định chỉ dựa trên tổng diện tích. Mức đầu tư còn phụ thuộc vào độ phức tạp của công năng và hệ thống kỹ thuật.
Các yếu tố ảnh hưởng đến chi phí thiết kế bệnh viện gồm:
- Quy mô diện tích và số tầng;
- Số lượng giường bệnh;
- Loại hình bệnh viện;
- Số lượng chuyên khoa;
- Phạm vi hồ sơ thiết kế;
- Mức độ phức tạp của hệ thống kỹ thuật;
- Phong cách kiến trúc và nội thất;
- Tiêu chuẩn vật liệu;
- Yêu cầu về thiết bị y tế;
- Tiến độ triển khai dự án.
Tham khảo ngay: Bảng giá chi phí thiết kế, thi công bệnh viện đa khoa, nha khoa
Một hồ sơ chỉ có bản vẽ mặt bằng và phối cảnh sẽ có chi phí khác với gói thiết kế đồng bộ kiến trúc, nội thất, điện nước, điều hòa, phòng cháy chữa cháy và khí y tế.
Chủ đầu tư không nên lựa chọn báo giá thấp nhất mà bỏ qua phạm vi công việc. Chi phí sửa chữa do hồ sơ thiếu đồng bộ có thể lớn hơn nhiều so với khoản tiết kiệm ban đầu.

Quy trình thiết kế bệnh viện chuyên nghiệp
Quy trình thiết kế bệnh viện thường được triển khai qua các bước:
Bước 1: Tiếp nhận yêu cầu
Đơn vị tư vấn cần xác định quy mô, số giường bệnh, chuyên khoa, danh mục kỹ thuật và định hướng đầu tư.
Bước 2: Khảo sát hiện trạng
Kiểm tra diện tích, kết cấu, giao thông tiếp cận, hệ thống kỹ thuật và các điều kiện liên quan đến công trình.
Bước 3: Nghiên cứu tiêu chuẩn áp dụng
Đối chiếu quy định xây dựng, y tế, phòng cháy chữa cháy, môi trường và những yêu cầu chuyên ngành tương ứng.
Bước 4: Lập mặt bằng công năng
Phân chia khoa phòng, tính toán mối liên hệ và tổ chức các luồng di chuyển trong bệnh viện.
Bước 5: Thiết kế kiến trúc và nội thất
Phát triển hình thức mặt tiền, không gian nội thất, vật liệu, màu sắc và nhận diện thương hiệu.
Bước 6: Triển khai hệ thống kỹ thuật
Phối hợp điện, nước, điều hòa, khí y tế, phòng cháy chữa cháy và các hệ thống chuyên dụng.
Bước 7: Hoàn thiện hồ sơ
Kiểm tra sự đồng bộ giữa các bộ môn trước khi chuyển sang giai đoạn thi công bệnh viện
Bước 8: Giám sát và phối hợp thi công
Đơn vị thiết kế cần phối hợp xử lý những vấn đề phát sinh để công trình thực tế bám sát hồ sơ đã thống nhất.
Những sai lầm chủ đầu tư cần tránh
Một số sai lầm phổ biến trong thiết kế bệnh viện gồm:
- Thiết kế khi chưa xác định rõ chuyên khoa;
- Không tính số lượng giường bệnh và công suất sử dụng;
- Bố trí thiếu khu chức năng cần thiết;
- Để luồng sạch và luồng bẩn giao cắt;
- Không dự trù vị trí thiết bị y tế;
- Triển khai nội thất trước hệ thống kỹ thuật;
- Chỉ chú trọng hình thức mà bỏ qua vận hành;
- Không tính phương án mở rộng;
- Lựa chọn đơn vị thiếu kinh nghiệm công trình y tế.
Những sai sót này có thể làm tăng chi phí, kéo dài tiến độ và ảnh hưởng đến kế hoạch đưa bệnh viện vào hoạt động.
Tiêu chí lựa chọn đơn vị thiết kế bệnh viện
Một đơn vị thiết kế bệnh viện phù hợp cần có kinh nghiệm thực tế, hiểu công năng y tế và có khả năng phối hợp nhiều bộ môn kỹ thuật.
Chủ đầu tư nên đánh giá:
- Hồ sơ năng lực và dự án đã thực hiện;
- Khả năng nghiên cứu tiêu chuẩn;
- Kinh nghiệm phân khu, phân luồng;
- Năng lực triển khai hồ sơ kỹ thuật;
- Khả năng phối hợp thiết bị y tế;
- Quy trình kiểm soát chất lượng;
- Năng lực giám sát và thi công;
- Chính sách hỗ trợ sau bàn giao.
Ưu tiên đơn vị có khả năng thiết kế và thi công trọn gói sẽ giúp giảm xung đột giữa bản vẽ và thực tế, đồng thời tạo một đầu mối chịu trách nhiệm xuyên suốt dự án.
Giải pháp thiết kế và thi công bệnh viện tại Royal Palace Design
Royal Palace Design cung cấp giải pháp thiết kế bệnh viện và thi công trọn gói, từ khảo sát, lập mặt bằng công năng đến triển khai kiến trúc, nội thất và phối hợp hệ thống kỹ thuật.
Với kinh nghiệm trong lĩnh vực phòng khám, bệnh viện thẩm mỹ và công trình y tế, đội ngũ chú trọng ba yếu tố: đúng công năng, đồng bộ kỹ thuật và thể hiện rõ định vị thương hiệu.
Mỗi dự án được nghiên cứu theo quy mô và phạm vi chuyên môn riêng, giúp chủ đầu tư kiểm soát chi phí, hạn chế sửa đổi và nâng cao hiệu quả vận hành lâu dài.
Kết luận
Thiết kế bệnh viện không đơn thuần là tạo nên một không gian đẹp. Đây là quá trình tổ chức tổng thể công năng, giao thông, kỹ thuật và môi trường y tế nhằm bảo đảm an toàn, thuận tiện vận hành và phù hợp với định hướng phát triển.
Lựa chọn đúng đơn vị thiết kế bệnh viện ngay từ đầu sẽ giúp chủ đầu tư kiểm soát ngân sách, hạn chế rủi ro trong quá trình thi công bệnh viện và xây dựng một công trình chuyên nghiệp, bền vững theo thời gian.
Liên hệ Royal Palace để được khảo sát và tư vấn phương án phù hợp:
- Hotline/Zalo: 0966 88 3697
- Website: https://royalpalacedesign.vn
- Fanpage: Royal Palace – Thiết Kế Thi Công Phòng Khám, Bệnh Viện Thẩm Mỹ


Bài viết liên quan: